مقاله


کد مقاله : 13930528143581757

عنوان مقاله : نگاه به علم و فناوری از منظر توسعه: بررسی رابطه نوآوری و نابرابری

نشریه شماره : 25 فصل زمستان 1389

مشاهده شده : 789

فایل های مقاله : 194 KB


نویسندگان

  نام و نام خانوادگی پست الکترونیک مرتبه علمی مدرک تحصیلی مسئول
1 پریسا ریاحی parisa.riahi@gmail.com - دانشجوی دکترا
2 محمد امین قانعی راد ghaneirad@yahoo.com دانشیار -

چکیده مقاله

مفهوم توسعه در نزد سیاستگذاران بر خط¬مشی¬های انتخابی آنها تأثیر می¬گذارد. این در حالی است که توسعه، مفهومی هنجاری و ارزشی است و بر همین اساس، رویکردهای متفاوتی به آن وجود دارد. در رویکردهایی که در پی "بهبود اقتصاد ملی" هستند، علم کلید ثروت¬-اندوزی است. لذا سیاستگذار در سرمایه انسانی و اجتماعی به عنوان دارایی¬های با ارزش، سرمایه¬گذاری می¬کند. از آنجا که بنگاه¬های اقتصادی رشد و ثروت را ایجاد می کنند، سیاستگذاران موظفند شرایط عمل را برای بنگاه ها فراهم کنند. ادبیات این حوزه اشاره به وجود رابطه مثبت بین نوآوری و نابرابری دارد. با افزایش نوآوری، نابرابری افزایش می¬یابد، لیکن ثروت حاصل از آن را بعداً می¬توان برای کاهش نابرابری استفاده کرد. در مقابل، "رویکرد توسعه انسانی" از بهبود کیفیت زندگی انسانها صحبت کرده و از نوآوری به خاطر فقرا، با فقرا و توسط فقرا سخن می¬گوید. برخی نیز اهمیت آزادی را در توسعه مطرح کرده و "رویکرد قابلیت" را در پیش می¬گیرند. این رویکرد در مورد بهبود فرصت¬ها و شکوفایی استعدادهای انسانی، رفع نابرابری و دستیابی به عدالت سخن می¬گوید. انسان به شرط توانمندی و آزادی است که می¬تواند خلاق باشد. این نوشتار با توجه به پارادوکس موجود در رویکردهای چندگانه توسعه در خصوص رابطه نوآوری و نابرابری، به بررسی این ارتباط پرداخته و رابطه منفی بین نوآوری و نابرابری را نشان داده است. از آنجا که پایین بودن قابلیت¬های انسانی و اجتماعی، کاهش نوآوری و تشدید نابرابری¬ها در ابعاد مختلف مادی و انسانی را درپی¬خواهد داشت، تأکید این مقاله بر لزوم توجه بیشتر به ارتقاء قابلیت¬های انسانی در سیاستگذاری¬ها است.